Woda i lódWodospad
cataracta
Zjawiska i krajobrazyCo robi
Miejsce, w którym rzeka spada z progu skalnego. Woda wymywa miększe skały pod twardszą warstwą, więc próg z czasem cofa się w górę rzeki.
Najwyższy wodospad świata, Salto Angel w Wenezueli, ma ok. 979 m — woda w dużej części zamienia się w mgłę, zanim dotrze na dół.
CiekawostkaWodospad Niagara cofa się w górę rzeki — w przeszłości nawet o ok. metr rocznie, dziś dzięki regulacji przepływu znacznie wolniej.
Jak to działa
Wodospad tworzy się tam, gdzie twarda warstwa skały leży na miękkiej. Woda podmywa miękką skałę, twarda zostaje jako półka i w końcu się odłamuje. Dlatego wodospady cofają się w górę rzeki: Niagara cofa się o ok. 30 cm rocznie, a dawniej nawet szybciej.
Ilustracje wygenerowane przez AI — to wizje poglądowe, nie mapy ani przekroje w skali (np. warstwy atmosfery i wnętrza Ziemi mają w rzeczywistości zupełnie inne proporcje). Liczby w opisach są zgodne z aktualną wiedzą (wartości przybliżone).