Krajobrazy i życieGóry fałdowe
montes plicati
Płyty tektoniczneCo robi
Łańcuchy górskie powstające, gdy płyty zderzają się i warstwy skał wypiętrzają się i fałdują jak obrus zsuwany po stole.
Andy powstały przy subdukcji płyty Nazca pod Amerykę Południową, a Himalaje — przy zderzeniu Indii z Azją.
CiekawostkaNa szczycie Mount Everestu znajduje się wapień ze skamieniałościami organizmów morskich — skały te powstały kiedyś na dnie oceanu.
Jak to działa
Gdy dwie płyty kontynentalne się zderzają, żadna nie chce się zanurzyć, więc skały między nimi wypiętrzają się i fałdują. Himalaje powstały ze zderzenia Indii z Azją i wciąż rosną o kilka milimetrów rocznie. Na szczycie Everestu można znaleźć skamieniałości morskich zwierząt. Karpaty i Tatry też powstały w ten sposób.
Ilustracje wygenerowane przez AI — to wizje poglądowe, nie mapy ani przekroje w skali (np. warstwy atmosfery i wnętrza Ziemi mają w rzeczywistości zupełnie inne proporcje). Liczby w opisach są zgodne z aktualną wiedzą (wartości przybliżone).